آرتیمان کهن, نگین تویسرکان

مرد اونيه كه به خاطر ناموس مردم بجنگه نه با ناموس مردم

منشور کورش هخامنشی، کهن‌ترین بیانیه حقوق بشرِ شناخته شده جهان و سند سربلندی ایرانیان از همزیستی آشتی‌جویانه و گرامیداشتِ باورها و اندیشه‌های همه مردمان تابعه در هنگامه بنیادگذاری نخستین امپراطوری جهان است. دنیای باستان همواره از آتش جنگ‌ها و یورش‌های بی‌پایان در رنج بوده است و کشورهای آشتی‌جو نیز ناچار بوده‌اند تا برای رهایی مردمان خود از تاخت‌و‌تاز‌های همیشگی همسایگان ناآرام، به رویارویی و چیرگی بر آنان بپردازند. اما مهم این است که پیروزمندانِ میدان نبرد و چیره‌شدگان بر شهرها، چگونه با سپاه شکسته و مردم فرودست رفتار می‌کرده‌اند؟‌ تاریخنامه‌های بشری بازگوکننده رفتار نیک کورش بزرگ، پادشاه نیرومندترین کشور آنروز جهان، و کنش‌های ستیزنده دیگر فرمانروایان گیتی بوده است.

جهان امروز، نه با چشمداشت بر خاک سرزمین‌ها، که با تاختن بر اندیشه، باورها، غرور و هویت ملی مردمان، چیرگی بر آنان را در سر می‌پروراند. مردمانی که باورها و هویت ملی و تاریخی خود را به فراموشی سپارند؛ مردمانی که نیازمند دانش و فن‌آوری کشورهای دیگر باشند؛ شکست‌خوردگان جهان امروزند. پیشینیان ما گذشته‌ای سرافرازانه برای ما به ارمغان نهادند. ما برای فرزندان آینده خود چه دستاوردی داریم و برای شکسته نشدن در جهانِ سخت نامهربان امروز، چه راه‌هایی اندیشیده‌ایم؟

آیا میدانید : شاهنشاه شاهپور ساسانی در كنار كاخ پرسپولیس ( تخت جمشید ) رفت

و نیاكان خود را ستایش كرد . وی نخست یزدان پاك را ستایش كرد - سپس نیای خود را ستایش كرد - سپس شاهنشاهانی كه پرسپولیس را ساختند ( داریوش و خشیارشا ) را ستایش كرد

و برای آنان از خداوند طلب آمرزش نمود و در نهایت در كنار این بنای باشكوه ایرانی شراب نوشید .
آیا میدانید : بسیار از آیین های دین مسیحیت برگرفته شده از آیین میترایی ایرانی است كه در هفت
هزار سال پیش در سرزمین مقدس ایران بوجود آمده است

آیا میدانید : اولین ارتش سواره در دنیا توسط سام ایرانی اختراع شد با 115 سرباز
آیا میدانید : اولین مردمانی كه حروف الفبا را ساختند در 7000 سال پیش در جنوب ایران ، ایرانیان
بودند
آیا میدانید : اولین مردمانی كه شیشه را كشف كردند و از آن برای منازل استفاده كردند ایراینان بودند
آیا میدانید : اولین مردمانی كه زغال سنگ را كشف كردند ایرانیان بودند
آیا میدانید : اولین مردمانی كه مقیاس سنجش اجسام را كشف كرد ایرانیان بودند

طفلی به نام شادی دیریست گمشده است
باچشمهای روشن براق
باگیسویی بلندبه بالای ارزو
هرکس ازاونشانی دارد
ماراکند خبر
این هم نشان ما
یک سوخلیج فارس
سوی دگر خزر

جشن اسفندگان (سپندارمذگان) یکی از جشن‌های ایرانی است که در روز ۵ اسفند برگزار می‌شود. ابوریحان بیرونی در آثارالباقیه آورده‌است که ایرانیان باستان روز پنجم اسفند را روز بزرگداشت زن و زمین می‌دانستند. اگرچه منابع کهن از جمله ابوریحان این جشن را در روز پنجم اسفند ذکر کرده‌اند. ولی با توجه به تغییر ساختار تقویم ایرانی در زمان خیام که پس از ابوریحان میزیست، و سی و یک روزه شدن شش ماه نخست سال در گاهشماری ایرانی، تاریخ ذکر شده در منابع کهن را باید به روز رسانی کرد. امروز بعضی زرتشتیان آنرا در روز اسفند (سپندارمذ - پنجمین روز) از ماه اسفند (سپندارمذ) برابر با بیست و نهم بهمن در گاهشماری خورشیدی امروزین برگزار میکنند. اما موبد کورش نیکنام برگزاری جشن‌ها با استفاده از گاهشماری‌های سنتی با ماه‌های 30 روزه را بی‌توجهی به دانش نجوم و دستاوردهای خیام و موجب ناهماهنگی‌ در جشن‌ها دانسته و لزوم توجه به گاهشماری ملی و رسمی با ماه‌های 31 روزه را یادآور شده است.

بسیاری از پژوهشگران ایران شناس از جمله استادان ابراهیم پور داود، جلیل دوستخواه، رضا مرادی غیاث آبادی، جلال خالقی مطلق و پرویز رجبی زمان درست این جشن را پنجم اسفند می‌دانند و ابداعات جدید در انتقال آن به ۲۹ بهمن را نادرست می‌انگارند.

استاد ابراهیم پورداود در سال ۱۳۴۱ خورشیدی، روز پنجم اسفند و جشن اسفندگان را به عنوان «روز پرستار» پیشنهاد داد که پذیرفته شد و در تقویم رسمی نیز ثبت گردید. ایشان خود در این باره نوشته‌اند: "در میان جشن‌های بزرگ ایران باستان، سپندارمذگان جشنی است در پنجمین روز از اسفندماه. همین روز شایسته و برازنده است که جشن پرستاران میهن ما باشد".

این هم شعری از شاعر باذوق "صادق علی حق پرست" که منشور کوروش را به نظم کشیده است.

جهان در سیاهی فرو رفته بود
به بهبود گیتی امیدی نبود

نه شایسته بودی شهنشاه مرد
رسوم نیاکان فراموش کرد

بناکرد معبد به شلاق و زور
نه چون ما برای خداوند نور

پی کار ناخوب دیوان گرفت
خلاف نیاکان به قربان گرفت

نکرده اراده به خوبی مهر
در اویخت با خالق این سپهر

در آواز مردم به جایی رسید
که کس را نبودی به فردا، امید

به درگاه مردوک یزدان پاک
نهادند بابل همه سر به خاک

شده روزمان بدتر از روز پیش
ستمهای شاهست هر روز بیش

خداوند گیتی و هفت آسمان
ز رحمت نظرکرد بر حالشان

برآن شد که مردی بس دادگر
به شاهی گمارد در این بوم وبر

چنین خواست مردوک تا در جهان
به شاهی رسد کوروش مهربان

سراسر زمینهای گوتی وماد
به کوروش شه راست کردار داد

منم کوروش و پادشاه جهان
به شاهی من شادما ن مردمان

منم شاه گیتی شه دادگر
نیاکان من شاه بود و پدر

روان شد سپاهم چو سیلاب و رود
به بابل که در رنج و آزار بود

براین بود مردوک پروردگار
که پیروز گردم در این کارزار

سرانجام بی جنگ و خون ریختن
به بابل درآمد ، سپاهی ز من

رها کردم این سرزمین را زمرگ
هم امید دادم همی ساز وبرگ

به بابل چو وارد شدم بی نبرد
سپاه من آزار مردم نکرد

اراده است اینگونه مردوک را
که دلهای بابل بخواهد مرا

مرا غم فزون آمد از رنجشان
ز شادی ندیدم در آنها نشان

نبونید را مردمان برده بود
به مردم چو بیدادها کرده بود

من این برده داری برانداختم
به کار ستمدیده پرداختم

کسی را نباشد به کس برتری
برابر بود مسگر ولشکری

پرستش به فرمانم آزاد شد
معابد دگر باره آباد شد

به دستور من صلح شد برقرار
که بیزار بودم من از کارزار

به گیتی هر آن کس نشیند به تخت
از او دارد این را نه از کار بخت

میان دو دریا در این سرزمین
خراجم دهد شاه و چادر نشین

ز نو ساختم شهر ویرانه را
سپس خانه دادم به آواره ها

نبونید بس پیکر ایزدان
به این شهر آورده از هر مکان

به جای خودش برده ام هر کدام
که دارند هر یک به جایی مقام

ز درگاه مردوک عمری دراز
بخواهند این ایزدانم به راز

مرا در جهان هدیه آرامش است
به گیتی شکوفایی دانش است

غم مردمم رنج و شادی نکوست
مرا شادی مردمان آرزوست

چو روزی مرا عمر پایان رسید
زمانی که جانم ز تن پر کشید

نه تابوت باید مرا بر بدن
نه با مومیایی کنیدم کفن

که هر بند این پیکرم بعد از این
شود جزئی از خاک ایران زمیندرود بر کوروش کبیر که باعث افتخار ایران زمین و تمام آزاد اندیشان سراسر گیتی است

برای ذوالقرنین معانی مختلفی وجود دارد. در نزدیکی آرامگاه کوروش کبیر نگاره ای سنگی قرار داشت که بر بالای آن نام کوروش نوشته شده بود.

بر مبنای نوشته های هرودوت: که " ایرانیان خدایان خود را تصویر نمی کردند" قبول اینکه نقش بالدار به یکی از خدایان بومی تعلق داشته است دشوار است.

نقش برجسته نشان دهنده ی مردی است با ریش انبوه و چهار بال که پیکر رو به سمت چپ یعنی به سوی مرکز بنا دارد. در دو طرف دو بال مثل بالهای عقاب و در روی سر او دو شاخ به صورت قوچ وجود دارد فقط دست راست او کشیده شده است. لباس پیکر از نمونه همان لباس هایی است که پادشاهان بابل و ایران در تندیس ها به تن داشته اند. این مرد تاجی بر سر دارد که به یک کلاه شیاردار کاملا چسبیده به سر، وصل است. این تاج بر روی شاخهای بلند و تالدار یک قوچ حبشی و میان دو مار کبرای پشت به هم که هر یک گوی کوچکی را به نماد خورشید بر سر دارند، قرار گرفته است. بخش اصلی این تاج شامل سه دسته گل نی است که هر یک از آنها گوی خورشید را بر فراز داشته و با پر شتر مرغی احاطه شده اند.  سه حلقه خورشید با دایره های هم مرکز در انتهای دست گل نی قرار دارد. با وجود وضع نامناسب بیشتر بخش های جلو صورت هنوز می توان قسمت هایی از خط مستقیم کلاه را بر روی پیشانی، گوشه های چشم بادامی شکل، بخش عمده ای از خط خارجی بینی نوک تیز، بقایای نا مشخص لب ها و قسمت عمده ریش فردار و انبوه را تشخیص داد. اندام این نقش با یک ردای یکسره و حاشیه دار ملبس شده است که از روی بازوی راست می گذرد. سجافهای عمودی و افقی حاشیه ها به لبه های باریکی با نقش گل ختم می شود که هر گل دارای هشت گلبرگ و هشت کاسبرگ کوچک است. پاها عریان بوده و دست چپ هم فقط می توان حدس زد که انگشتان آن ادامه یافته بوده تا فضای بین دو بال را پر کند.

استاد علی سامی احتمال می دهد این پیکر مظهر فروهر می باشد زیرا نوعی روحانیت و الوهیت در نقش میبیند و او را همتای روحانی یه کوروش می داند.

استاد شاپور شهبازی آن را به آرمانی از کوروش نسبت می دهد.

ابوالکلام آزاد، دانشمند شهیر هندی این نگاره را ذوالقرنین یاد شده در قران دانسته است.

تورات در سفر دانیال(8-1( از بیچارگی و رهایی و پیشگویی در نجات یافتن یهودیان به وسیله قوچ (تشبیه به کلاه کوروش) به ذوالقرنین اشاره شده است. (ذوالقرنین یعنی دو شاخ)

"قرن" در عربی و هم در عبری معنای شاخ و هم گیسو را می دهد. در واقع کوروش کلاهی بر سر داشته مانند سرو. همانطور که می بینیم نگاره مزبور در مورد لقب کوروش به ما کمک شایانی می کند که همان ذوالقرنین است.

دو بال نگاره هم گویای همان تصویری است که در سفر یشعاه (عقاب شرق ) بیان شده است. با توجه به اینکه نام کوروش در کتیبه مفقود شده بالای آن ذکر گردیده گرایش بیشتر وجود داشته که همان "ذوالقرنین" یعنی دانده دو شاخ در قرآن است.

در کتاب عزرا (3-1 و 1) گفته شده که تمام اسیرانی که بوسیله نبوکد نصر گرفتار شده بودند به سرزکین خود ارشلیم بازگشته . معبد خود را از نو بنا کردند و در جای دیگر کوروش کوروش را به عقاب شرق تشبیه کرده است: " من عقاب شرق را فراخواندم. من این مرد را که از سرزمین دور می آید و خشنودی مرا فراهم می کند فراخواندم." خلاصه از نص اسفار یهود چنین بر می آید که تصویر کوروش، همان "ذوالقرنین" است.