عکسهای ایران قدیم

عکس هایی دیدنی از ایران قدیم!

دوست دارید بدانید ایران و خصوصا شهر شلوغ تهران در زمان‌های قدیم به چه شکل بوده است؟ دیدن این تصاویر دیدنی خالی از لطف نیست...

 

به شهر تهران خوش آمدید  

 

 

نخستين خودرو وارد شده به ايران

 

پاسپورت ایرانی

 

مغازه سفال گری در دوره قاجار

 

یک آرایشگاه 

 

کبابی و جگرکی 

 

زورخانه قاجاريه

 

 

سقا خانه بزرگ بازار تهران در سال 1307 

 

مكتب خانه تهران در سال1320  

 

گرمابه

 

دختر گيلك عصر قاجار 

 

دختر كردستانی در عصر قاجار 

 

حرم خانه 

یاد بچگی ها به خیر

شما یادتون نمیاد تو دبستان زنگ تفریح که تموم می شد مامورای آبخوری دیگه نمی ذاشتن آب بخوریم

شما یادتون نمیاد شبا بیشتر از ساعت ۱۲ تلویزیون برنامه نداشت سر ساعت ۱۲ سرود ملی و پخش می کرد و قطع می شد…. سر زد از افق…مهر خاوران !

شما یادتون نمیاد هرکی بهمون فحش میداد کف دستمونو نشونش میدادیم میگفتیم آیینه آیینه
…
شما یادتون نمیاد خط کشهائی که محکم می زدیم رو مچ دستمون دستبند می شد !

شما یادتون نمیاد بستنی میهن رو که میگفت مامان جون بستنیش خوشمزه تره !

شما یادتون نمیاد این بازیو پی پی پینوکیو پدر ژپتو، گُ گُ گُربه نره روباه مکار !

شما یادتون نمیاد دستمال من زیر درخت آلبالو گم شده سواد داری؟

شما یادتون نمیاد ماه رمضون که میشد اگه کسی می گفت من روزه ام بهش میگفتیم: زبونتو در بیار ببینم راست میگی یا نه !

شما یادتون نمیاد که کانال های تلویزیون دو تا بیشتر نبود، کانال یک و کانال دو !

شما یادتون نمیاد، پاکن های جوهری که یه طرفش قرمز بود یه طرفش آبی بعد با طرف آبیش می خواستیم که خودکارو پاک کنیم، همیشه آخرش یا کاغذ رو پاره می کرد یا سیاه و کثیف می شد !

شما یادتون نمیاد، وقتی مشق مینوشتیم پاک کن رو تو دستمون نگه میداشتیم بعد عرق میکرد، بعد که میخواستیم پاک کنیم چرب و سیاه میشد و جاش میموند دیگه هر کار میکردیم نمیرفت، آخر سر مجبور میشدیم سر پاک کن آب دهن بمالیم بعد تا میخواستیم خوشحال بشیم که تمیز شد، میدیدیم دفترمون رو سوراخ کرده !

شما یادتون نمیاد، سر صف پاهامونو ۱۸۰ درجه باز می کردیم تا واسه رفیق فابریکمون جا بگیریم !

شما یادتون نمیاد: آن مان نماران، تو تو اسکاچی، آنی مانی کَ. لا. چی !

شما یادتون نمیاد، گوشه پایین ورقه های دفتر مشقمون، نقاشی می کشیدیم. بعد تند برگ میزدیم میشد انیمیشن

شما یادتون نمیاد، صفحه چپ دفتر مشق رو بیشتر دوست داشتیم به خاطر اینکه برگه های سمت راست پشتشون نوشته شده بود ولی سمت چپی ها نو بود !

شما یادتون نمیاد، آرزومون این بود که وقتی از دوستمون می پرسیم درستون کجاست اونا یه درس از ما عقب تر باشن !

شما یادتون نمیاد، یه زمانی به دوستمون که میرسیدیم دستمون رو دراز میکردیم که مثلا میخوایم دست بدیم، بعد اون واقعا دستش رو دراز میکرد که دست بده بعد ما یهو بصورت ضربتی دستمون رو پس میکشیدیم و میگفتیم: یه بچه ی این قدی ندیدی؟؟ (قد بچه رو با دست نشون میدادیم) و بعد کرکر میخندیدیم که کنفش کردیم !

شما یادتون نمیاد: چی شده ای باغ امید، کارت به اینجا کشید؟؟ دیدم اجاق خاموشه، کتری چایی روشه، تا کبریتو کشیدم، دیگه هیچی ندیدم !

شما یادتون نمیاد، با آب و مایع ظرفشویی کف درست میکردیم، تو لوله خالی خودکار بیک فوت میکردیم تا حباب درست بشه !

شما یادتون نمیاد: به نام الله پاسدار حرمت خون شهدا، شهدایی که با خون خود درختان اسلام را آبیاری کردند. این مقدمه همه انشاهامون بود !

شما یادتون نمیاد: انگشتر فیروزه، خدا کنه بسوزه !

شما یادتون نمیاد، اون موقعها یکی میومد خونه مون و ما خونه نبودیم رو در مینوشتن: آمدیم نبودید!!

شما یادتون نمیاد، خانواده آقای هاشمی رو که میخواستن از نیشابور برن کازرون، تو کتاب تعلیمات اجتماعی !

شما یادتون نمیاد، دبستان که بودیم، هر چی میپرسیدن و میموندیم توش، میگفتیم ما تا سر اینجا خوندیم !

شما یادتون نمیاد، قرآن خوندن و شعار هفته (ته کتاب قرآن) سر صف نوبتی بود برای هر کلاس، بعد هر کس میومد سر صف میخواست با صوت بخونه

شما یادتون نمیاد: گل گل گل اومد کدوم گل؟ همون که رنگارنگاره برای شاپرکها یه خونه قشنگه. کدوم کدوم شاپرک؟؟ همون که روی بالش خالهای سرخ و زرده، با بالهای قشنگش میره و برمیگرده، میره و برمیگرده.. شاپرک خسته میشه… بالهاشو زود میبنده… روی گلها میشینه… شعر میخونه، میخنده !

شما یادتون نمیاد، اون مسلسل های پلاستیکی سیاه رو که وقتی ماشه اش رو میکشیدی ترررررررررررررترررررررررر ررر صدا میداد !

چه شیطونی هایی می کردیم
یادش به خیر
یاد کودکی…….و زمان خوبم
و همه بچه های اون موقع….
یاد اون روزا بخیر…………..

یادش بخیر ای کارتون زمان بچگی ها...

---

یاد بچگی ها بخیر

اون وقتایی که وقتی دستات رو به سمت آسمون بلند می کردی فکر می کردی دستات توی دستای خداست

اون وقتایی که از ته دل گریه می کردیم

از ته دل می خندیدم

اون وقتایی که اگر لیوانی می شکست می گفتن بچه اس

اون وقتایی که همه دوستمون داشتن...هیچ کس دلش از آدم رنجیده نمی شد...هیچ کس کینه تو رو به دل نداشت...هیچ کس...

اون وقتایی که همه غممون شکستن دست عروسکمون بود یا خراب شدن ماشین اسباب بازی

اون وقتایی که فکر می کردیم آدم بزرگ ها خیلی خوبن...پس آرزومون بزرگ شدن بود....ولی هیچ وقت فکرشو نمی کردیم دنیای آدم بزرگا پر از غربته...پر از دل تنگیه

از اون روزی که فهمیدم معصومیت کودکیم حیـــــــــــــف شد...عاشق بچه ها شدم....عاشق نگاهشون....عاشق دستایی که پر از عشق خداست...به تو واقعی لبخند می زنن...طاقت گریه اتو ندارن...از خنده ات می خندن...برای این که ناراحت نشی دردشونو با یه بوس گرفتن فراموش می کنن...آخ که چقدر دنیاشون قشنگه...

کجاست آن معصومیت کودکی؟؟!!

این صحنه رو یادتونه؟ یه هفته طول می کشید...یادش به خیر...

... دستانش در دستان کسی که دخترش او را همسر خود نامید.دختری که خود مادر پدرش ماند.دستانش دستان کسی را به اهتراز در می‌آورد که...

دستانش در دستان آلاله همیشه تابان
درخشش را به مردی دیگر نوید می‌دهد
چشم از کوچکی‌اش قهر می‌کند، چشمه، بزرگی
دنیا را در زلالی آن دو، در آغوش می‌کشد
چشمه، دریا شد، موج، بهمن کوهسار
خورشید، شعله اولین نگاه
دستانش در دستان کسی که دخترش او را همسر خود نامید
دختری که خود مادر پدرش ماند
دستانش دستان کسی را به اهتراز در می‌آورد که عشیره‌ای
به حرمتش به سیادت می‌رساند
دستانش دستان علی را به اعلی می‌رساند
حال دستان علی هم نبض دستان اوست
دستان، والا پیامدار محمد(ص)

 

دیشب با دوستم رفته بودم رستوان، روبروی تخت ما یه دختر و پسر نشسته بودن که پسره پشتش به تخت ما بود، معلوم بود باهم دوست هستن، اتفاقی چشمم به چشمه دختره افتاد، قشنگ معلوم بود پسره عاشقه دخترست، دختره شروع کرد به آمار دادن، سرمو انداختم پایین، دفعه بعدی تحریک شدم با نگاه بازی کردیم.
خلاصه یه کاغذ برداشتمو به دختره علامت دادم، با نگاهش قبول کرد، بلند شدن، پسره جلو رفت که حساب کنه دختره به تخت ما رسید دستشو دراز کرد کاغذ رو گرفت.
براش نوشته بودم… “خیـــــــلی پستی

 

دیشب با دوستم رفته بودم رستوان، روبروی تخت ما یه دختر و پسر نشسته بودن که پسره پشتش به تخت ما بود، معلوم بود باهم دوست هستن، اتفاقی چشمم به چشمه دختره افتاد، قشنگ معلوم بود پسره عاشقه دخترست، دختره شروع کرد به آمار دادن، سرمو انداختم پایین، دفعه بعدی تحریک شدم با نگاه بازی کردیم.
خلاصه یه کاغذ برداشتمو به دختره علامت دادم، با نگاهش قبول کرد، بلند شدن، پسره جلو رفت که حساب کنه دختره به تخت ما رسید دستشو دراز کرد کاغذ رو گرفت.
براش نوشته بودم… “خیـــــــلی پستی

هیچ چیز در طبیعت برای خود زندگی نمیکند

رودخانه ها آب خود را مصرف نمیکنند

درختان میوه خود را نمی خورند

خورشید گرمای خود را استفاده نمیکند

ماه ، در ماه عسل شرکت نمیکند

گل ، عطرش را برای خود گسترش نمیدهد

نتیجه :

زندگی برای دیگران ، قانون طبیعت است . . .

.

.

.

زنها هرگز نمیگویند تو را دوست دارم

ولی وقتی از تو پرسیدند مرا دوست داری

بدان که درون آنها جای گرفته ای . . .

.

.

.

سکه های پول همیشه صدا دارند

اما اسکناس ها بی صدا هستند

پس هنگامی که ارزش و مقام شما بالا میرود

بیشتر آرام و بی صدا باشید . . .

.

.

.

سطر ها بسیار موثر هستند

چون به شما میفهمانند که :

۱٫ نظم و ترتیب همیشه در اولویت است

۲٫ سکوت معنی دار بهتر از کلمات بی معنی است . . .

.

.

.

هرگاه میخواهی بدانی که چقدر محبوب و غنی هستی

هرکز تعداد دوستان و اطرافیانت به حساب نمی آیند

فقط یک قطره اشک کافیست

تا ببینی چه تعداد دست برای پاک کردن اشک های تو می آید . . .

.

.

.

در مسابقه بین شیر و گوزن ، بسیاری از گوزن ها برنده میشوند

چون شیر برای غذا میدود و آهو برای زندگی

پس

” هدف مهم تر از نیاز است “

.

.

.

یک جمله فوق العاده ، که در هر ایستگاه اتوبوس ژاپنی نوشته شده است

اتوبوس متوقف خواهد شد ، اما شما پیاده روی به سمت هدف را ادامه دهید . . .

.

.

.

.

.

من نمی‌گویم که ١٠٠٠ شکست خورده‌ام.

من می‌گویم فهمیده‌ام ١٠٠٠ راه وجود دارد که می‌تواند باعث شکست شود . . .

(توماس ادیسون)

.

.

.

این روزها همه ترس از دست دادن آبروی خود را دارند

اما به سادگی آبروی دیگران را می برند . . .

.

.

.

وقتی در وضعیت خوبی هستید ، یک اشتباه را یک ُجک در نظر میگیرید

اما زمانی که در وضعیت بدی قرار دارید ، حتی از یک ُجوک ناراحت میشوید و اشتباه میپندارید . . ..

.

.

.

مواظب کلماتی که در صحبت استفاده میکنید باشید

آنها شاید شما را ببخشند ، اما هرگز فراموش نمیکنند . . .

.

.

.

از گوش دادن به سخنان دشمنانتان غافل نباشید

آنها اشتباهات شما را به خوبی بیان میکنند !

(شکسپیر)

.

.

.

به منظور موفقیت

تمایل شما برای رسیدن به موفقیت ، باید بیشتر از ترس از شکست باشد . . .

.

.

.

اگر شما برای انجام کاری که باید انجام بدهید ، راهی پیدا کردید

آن را انجام خواهید داد

در غیر این صورت ، یک بهانه برای انجام ندادن پیدا کردید . . .

.

.

.

“مدارا”

بالاترین درجه قدرت

و

“میل به انتقام”

اولین نشانه ضعف است . . .

.

.

.

طوطی صحبت میکند ، اما اسیر قفس است

اما عقاب سکوت میکند و دارای اراده پرواز . . .

.

.

.

ما در زندگی آسایش را با کسانی داریم که با موافق هستند

اما

زمانی رشد میکنیم با کسانی که با ما اختلاف نظر دارند . . .

.

.

.

اگر شما یک سیب بد طعم را خورده باشید

میتوانید طعم یک سیب خوب را درک کنید

پس ، از تلخی های زندگی درس بگیرید تا بتوانید آن را درک کنید

.

.

.

چیز هایی که از دست داده ای را به حساب نیاور

چون گذشته هرگز برنمیگردد

اما گاهی اوقات ، آینده میتواند چیزهایی که از دست داده ای را برگرداند

به آن فکر کن . . .

.

.

.

اگر رنجی نمی بردیم

هرگزمهربان بودن را نمی آموختیم . . .

.

.

.

چنان زندگی کن که کسانی که تو را می شناسند، اما خدا را نمی شناسند

بواسطه آشنایی با تو، با خدا آشنا شوند  . . .

.

.

.

دیشب که نمیدانستم برای کدام یک از درد هایم گریه کنم کلی خندیدم  . . .

(صادق هدایت)

.

.

.

به کسانی که به شما حسودی میکنند احترام بگذارید !

زیرا اینها کسانی هستند که از صمیم قلب معتقدند شما بهتر از آنانید . . .

بوسه ایرانیان بر سربازان هخامنشی – افتخار ایرانیان

سرباز هخامنشی(سر در باغ ملی)تهران

سربازان هخامنشی، محافظ تخت شاهی در تخت جمشید

سربازان پارسی و مادی : متحدان به رهبری کوروش امپراطوری بزرگ هخامنشی ها را بنیان نهادند

نقش سربازان هخامنشی بر روی ظرف هخامنشی – عکس از الهام علیزاده

نقاشی سرباز هخامنشی

تصویر نقاشی های کاخ شوش – آپادانا – از دوره داریوش اول  ۱

تصویر نقاشی های کاخ شوش – آپادانا – از دوره داریوش اول

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش – بخش NE و ستون W )

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش – پلکان آپادانا – بخش W – S)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش نمای کامل)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش – نمای کامل)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش نمای W – S)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کاخ داریوش – W)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (تصویر مردی بدون ریش در تخت جمشید – کاخ داریوش)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو – (کارگران مشغول کار در کنار کاخ ملکه)

قدیمی ترین تصاویر تخت جمشید در اسناد دانشگاه شرق شناسی شیکاگو

از قدیمی ترین نقاشی های تخت جمشید

ارنسد هرتزفلد در کنار کتیبه خشایارشاه – تخت جمشید

میرحسین موسوی در تخت جمشید (دوره نخست وزیری)

قدیمی ترین اسناد شاهی ۱

قدیمی ترین اسناد شاهی ۲

قدیمی ترین اسناد شاهی ۳

قدیمی ترین اسناد شاهی ۴

قدیمی ترین اسناد شاهی ۵

قدیمی ترین اسناد شاهی ۶

قدیمی ترین اسناد شاهی

این نقاشی توسط ( MilanoVASSALLO, Antonio Mariab 1620-1664/72) کشیده شده است در مورد داستان کودکی کورش و چوپانی که او را نجات داد.

تصویری از لشگرکشی کوروش - منبع:نامشخص

دبیر کل سازمان ملل در کنار منشور کوروش هخامنشی (+ویکی)

تندیس اِنسان بالدار – احتمالا کوروش در پاسارگاد – شیراز (+تاریخ ما، اِنی کاظمی)

تندیس کوروش هخامنشی – اِنسان بالدار در سیدنی (استرالیا) (+ویکی)

کتیبه مشهور کوروش در کاخ پاسارگاد : “منم کوروش، شاه هخامنشی” (تاریخ ما، اِنی کاظمی)

این کتیبه تنها کتیبه بر جای مانده از کوروش در پاسارگاد می باشد

اثر «وینسنت لوپز» نقاش معروف اسپانیایی (قرن ۱۸) » داستان مشهور کوروش و پانته آ را اینجا بخوانید+

اثری از Gustave Doré  نقاش فرانسوی (۱۸۸۳-۱۸۳۲) – یهودیان در حال تکریم کوروش؛ می گویند این صحنه، صحنه نمایش دستور کوروش است؛ کوروش به “مهرداد” دستور می دهد اَموال آنها پس داده شود.

نقاشی بالا توسط Lucca Ferrari نقاش ایتالیایی (۱۶۰۵-۱۶۵۴) ترسیم شده است؛ می گویند ملکه به کوروش می گوید به سرزمین خود بازگرد و کوروش سر باز می زند؛ در نتیجه جنگی روی می دهد و کوروش کشته می شود و ملکه دستور می دهد سرش را جدا کنند. سر به دست ملکه می رسد، این تابلو نشان می دهد که ملکه از دیدن سر جدا شده کوروش شگفت زده است. (برخی چنین داستانی را نمی پذیرند، باری ما اعلام پذیرش نمی کنیم بلکه، روایتی که لوکا فرّاری نقاش، بر اساس آن پیش رفته است را نقل کرده ایم – اِنی کاظمی)

آنتونیو زانچی (۱۶۳۱-۱۷۲۲) » بر طبف این داستان سر کوروش را در تشکی از خون گذاشتند گفتند : خون خوار، از خون بخور که این شایسته توست. (باری چنین نقاشی هایی از داستان ها و برداشت های افراطی مخالفین قرار گرفت و بانگ برآوردند که کوروش خون خوار بوده است؛ این نقاشی ها در دستِ پان تئرک ها باعث دردسرها در تاریخ شده است که ما از نقل جزئیات می گذریم.(انی کاظمی))

تصویر داخل مقبره کوروش هخامنشی در پاسارگاد (از irantooth.com)

تصویر داخل مقبره کوروش هخامنشی در پاسارگاد (از irantooth.com

پوشش زنان ایلامی

پوشش بانوان ایران در هزاره دوم پیش از میلاد مسیح

پوشش زنان ایرانی در دوره ماد ها

پوشش زنان ایرانی در دوره هخامنشی ها

پوشش زنان ایرانی در دوره اشکانی ها ۱

پوشش زنان ایرانی در دوره پارتی ها ۲

پوشش زنان ایرانی در دوره ساسانی ها ۱

درین نگاره؛ ۵۱ تصویر از کتیبه مشهور داریوش هخامنشی قرار داده شده است. سنگ‌نبشته بیستون بزرگترین سنگ‌نبشتهٔ جهان، نخستین متن شناخته شدهٔ ایرانی و از آثار دودمان هخامنشیان (۵۲۰ پ. م) واقع در شهرستان هرسین در سی کیلومتری شهر کرمانشاه بر دامنه کوه بیستون است. سنگ‌نبشته بیستون یکی از مهمترین و مشهورترین سندهای تاریخ جهان و مهم‌ترین متن تاریخی در زمان هخامنشیان است که شرح پیروزی داریوش بزرگ را بر گوماته مغ و به بند کشیدن یاغیان را نشان می‌دهد.

همچنین این اثر در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شماره ثبت ۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید. این اثر هم از سال ۲۰۰۶ یکی از آثار ثبت شدهٔ ایران در میراث جهانی یونسکو است.

تصویر کتیبه داریوش بزرگ در بیستون ( کرمانشاه – هخامنشی)

تصویر کتیبه داریوش بزرگ در بیستون ( کرمانشاه – هخامنشی)

تصویر کتیبه داریوش بزرگ در بیستون ( کرمانشاه – هخامنشی)

اما برخی از آثار مشهور ایرانی در لوور :

جام طلای حسنلو یکی از آثار باستانی برجسته ایران است که در جریان کاوش‌های رابرت دایسون در تپه حسنلوی نقده یا همان سولدوز در سال ۱۳۳۶ کشف شد. این اثر قدمتی ۳۲۰۰ ساله دارد و احتمالا نقش بسزایی در شکل‌گیری هنر دوره بعدی یعنی دوره مادها داشته است.

جام جسنلو، از مشهورترین آثار تاریخی و طلایی ایران، با ۲۱ سانتی متر بلندی، ۲۵ سانتی متر قطر و ۹۵۰ گرم وزن میباشد. بر روی جام نقش خدایگان سه گانه: خدای زمین، خدای آب و خدای خورشید حک شده‌است. نقش پهلوانی که با هیولا می‌جنگد، الهه‌ای ایستاده روی دو قوچ، نقش بدن انسان بر پشت یک پرنده و مطابقت صحنه‌ها با یک حماسه حوری از نقش‌های موجود بر روی این جام است. سازمان میراث فرهنگی برای اولین بار آن را در سال ۱۳۷۷ به نمایش عمومی گذاشت.

تصاویر هک شده بر روی جام جسنلو

در جلد اول کتاب کهن دیار که قسمتی از مجموعه آثار ایران باستان در موزه‌های بزرگ جهان را به تصویر کشیده‌است، در رابطه با این جام آمده‌است: «بر روی بدنه این جام معروف، نقش‌های بسیاری حک شده‌است که احتمالا داستانی حماسی را روایت می‌کند. در ردیف بالایی، ایزدی بالدار سوار بر گردونه‌ای که یک گاو نر آن را می‌کشد، به سوی کاهنی در حرکت است که جامی در دست دارد و در این حال از دهان گاو، رودی جاری است که احتمالا نماد حیات و باروری محسوب می‌شود. در ردیف پایینی و زیر گردونه حیات، پهلوانی در حال نبرد با موجودی نیمه انسان و نیمه اژدها است. از تصاویر قلم زنی شده آن سوی جام می توان به ایزدهای شاخدار سوار بر ارابه، کاهنانی که در حال حمل قوچ های قربانی هستند، پهلوانی که گرز و کمان در دست دارد، مردی که در حال رام کردن شیر است و پدر و مادری که در حال بازی با کودک خردسالشان هستند، اشاره کرد.»

این جام که در زیر اسکلت مردی یافته شده، ضربه خورده و کج می باشد. کارشناسان بر این باورند که این مرد با در دست داشتن جام در حال فرار از دست سپاه مهاجمان بوده، و چون در حال فرار جانش را از دست داده جام در زیر فشار بدنش ضربه خورده و کج شده است. در حال حاضر این جام در موزه ایران باستان نگهداری می شود.

در روزگاران دور که بشر تازه یک‌جا نشین شده بود، شهری در سیستان پدید آمد که به گفته‌ی باستان‌شناسان به لحاظ بافت شهری، جمعیت، برنامه ریزی شهری و … اولین شهر جهان بود. شهر سوخته و تمدن هوشمند و خلاق آن با بیش ازپنج‌هزار سال قدمت، به‌عنوان بزرگ‌ترین استقرار شهرنشینی در نیمه‌ی شرقی فلات ایران، نمونه‌ای منحصر به ‌فرد و حکایت‌گر واقعی علم، صنعت و فرهنگ گذشته‌های دور این مرز و بوم می‌باشد.

شهر سوخته در ۵۶ کیلومتری زابل در استان سیستان و بلوچستان و در حاشیه جاده زابل – زاهدان واقع شده است. این شهر در ۳۲۰۰ سال قبل از میلاد پایه گذاری شده و مردم این شهر در چهار دوره بین سال‌های ۳۲۰۰ تا ۱۸۰۰ قبل از میلاد در آن سکونت داشته اند. محوطه باستانی شهر سوخته در هزاره دوم و سوم قبل از میلاد، توسط مهاجرانی که از چهار گوشه به ‌آن مهاجرت کرده‌اند، بنا شده است.سند یا کتیبه ای که نام واقعی و قدیمی این شهر را مشخص کند هنوز به دست نیامده و به دلیل آتش سوزی در دو دوره زمانی بین سال های ۳۲۰۰ تا ۲۷۵۰ قبل از میلاد «شهر سوخته» نامیده می شود.«کلنل بیت» یکی از ماموران نظامی بریتانیا از نخستین کسانی است که در دوره قاجار و پس از بازدید از سیستان به این محوطه اشاره کرده و نخستین کسی است که در خاطراتش این محوطه را شهر سوخته نامیده و آثار باقیمانده از آتش سوزی را دیده است. پس از او «سر اورل- اشتین» با بازدید از این محوطه در اوایل سده حاضر، اطلاعات مفیدی در خصوص این محوطه بیان کرده است. بعد از او شهر سوخته توسط باستان‌شناسان ایتالیایی به سرپرستی«مارتیسو توزی» از سال ۱۳۴۶ تا ۱۳۵۷ مورد بررسی و کاوش قرار گرفت.شهر سوخته دارای تشکیلات مرتب و منظمی بوده و از بعد سازمان‌دهی اجتماعی نیز جزو شهر‌های پیشرفته‌ی زمان خود بوده است. وجود نظام مرتب و منظم آب‌رسانی و تخلیه‌ی فاضلاب، دانش پزشکی پیشرفته و صدها عامل دیگر بر اهمیت این منطقه افزوده است.

این شهر از نادرترین شهرهای باستانی است که در آن، زنان عهده دار امور مالی خانواده‌شان بوده‌اند.بر مبنای یافته‌های باستان شناسان شهر سوخته ۱۵۱ هکتار وسعت دارد و بقایای آن نشان می‌‌دهد که این شهر دارای پنج بخش مسکونی واقع در شمال شرقی شهر سوخته، بخش‌های مرکزی، منطقه صنعتی، بناهای یادمانی و گورستان است که به صورت تپه‌های متوالی و چسبیده به هم واقع شده اند. هشتاد هکتار شهر سوخته بخش مسکونی بوده است.شهر سوخته مرکز بسیاری از فعالیت‌های صنعتی و هنری بوده، در فصل ششم کاوش در شهر سوخته نمونه‌های جالب و بدیعی از زیورآلات به دست آمد.  در جریان حفاری‌های فصل های گذشته در شهر سوخته مشخص شد که با توجه به صنعتی بودن شهر سوخته و وجود کارگاه‌های صنعتی ساخت سفال و جواهرات در این منطقه، ساکنان شهر سوخته از درختان موجود در طبیعت محوطه برای سوخت استفاده می‌‌کرده اند. در شهر سوخته انواع سفالینه‌ها و ظروف سنگی، معرق کاری،انواع پارچه و حصیر یافت شده که معرف وجود چندین نوع صنعت، به ویژه صنعت پیشرفته پارچه بافی در آنجاست. تاکنون ۱۲ نوع بافت پارچه یکرنگ و چند رنگو قلاب ماهیگیری در شهر سوخته به دست آمده و مشخص شده مردم این شهر با استفاده از نیزارهای باتلاق‌های اطراف هامون سبد و حصیر می‌‌بافتند و از این نی‌ها برای درست کردن سقف هم استفاده می‌‌کردند. صید ماهی و بافت تورهای ماهیگیری نیز از دیگر مشاغل مردمان شهر سوخته بوده است. شهر سوخته بدون شک جز شهرهای بسیار پیشرفته زمان خود بوده است. اینک به برخی از این پیشرفت های شگفت انگیز اشاره می کنیم:

جام طلایی دو شیر یا جام کلاردشت یکی از آثار باستانی است که در منطقه کلاردشت دراستان مازندران واقع در ایران کشف شده‌است. این جام با یک ردیف نقش برجسته شیر است که سر دو شیر از طرفین به جام پرچ شده‌است. قدمت این جام حدود ۸۰۰ سال پیش از میلاد است. جام طلایی کلاردشت در تهران، موزه ایران باستان نگهداری می‌شود.

سنگ نگاره شیر وخورشید متعلق به ۲۴۰۰ سال پیش محل نگهداری موزه آرمیتاژ

در این تصویر اردشیر دوم (سمت چپ) و آناهیتا در بالای یک شیر ایستاده است. خورشید نیز در آیین میترا خدای باستانی ایرانی است. خورشید با ۲۱ اشعه، نماد اقوام کهن ایرانی است، نماد خورشید توسط اقوام برون مرزی ایرانی نظیر کردهای عراق ، ترکیه ، سوریه، تالشی‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. ۲۱ اشعه خورشید ممکن است مربوط به تاریخ جشنواره مهرگان (جشنواره میترا خدای خورشیدی) باشد که مصادف است با ۱۶ تا ۲۱ مهر در ایران.

تنهای تنها فقط خدا

ترسی مبهم وجودم را فرا گرفته.....

نمیدانم از چه؟

نمیدانم منشا این واهمه از کجاست؟

از کسی است یا از چیزی؟

زمانی که مشکلات رو هستند حداقل دلگرمم که مشکل خود را میدانم.

ولی حالا چه؟

حتی نمیتوانم بفهمم در کجای این دنیای بزرگم......!

جز بندگان خوب ایزد یا بنده ی گناه کاری که توسط صاحبش پس خورده و به حال خودش رها شده!

مهربانم....

اگر نگاهت به من است وهنوز تنهایم نگذاشته ای پس این ترس ناشی از چیست؟

باوجود توکه واهمه معنایی ندارد.....!

شاید ترسی است لازم و اجباری  که برای ادامه ی زندگی باید وجود داشته باشد!

نکند رهایم کنی......!

نمیدانم                    نمیدانم                    نمیدانم

پس اکتفا میکنم به جمله ی

"با یاد خدا دل ها ارام میگیرد"

ارامم کن با ارامش  بی پایان خودت

  نمایی از جنگ های ایران

 

اسکندر و آخرین پادشاه هخامنشی (داریوش سوم)

 

 

 

حمله ایران به مصر

 

 

 عکس هایی از ایران

مبارزه یکی از پادشاهان هخامنشی است با اهریمن 

 

نمایی از کاخ تچر

 

 

یکی از آتشکدهای هخامنشی

 

 

آتشکده

 

 

سربازان هخامنشی

 

     

 

 

خشایار شاه و تخت روان خود

 

 

بدون شرح!!!

 

 

جنگ اسپارتان با فیل ایرانی

 

 

ارابه سوار ایرانی که محکوم به فناست

 

 

به نظر شما کدومشون آریایی اصیل؟!!!!!

 

 

اردوگاه ایران در اروپا

 

 

پیک خشایار شاه

 

 

یک سیاه پوست که پیام آور خشایارشاه است برای لئیونیداس

 

 

تکه ای از فیلم!!!!

 

 

ناوگان دریایی ایران

 

 

سواران ایرانی

 

 

بدون شرح!!!

کورش کبیر و همسرش

 

 نمایی از تخت جمشید

نمایی از پادشاه

نمایی از دروازه ملل

قشه‌ای قدیمی از ایران 



    

 

 خاطرات كمرنگ و تقریبی از  ایران بزرگ 


  

تخت سلیمان پایگاه 5 دوره تاریخ تمدن ایران باستان (+عکس)

اولین گزارش مربوط به انداختن اشیاء قیمتی در دریاچه تخت سلیمان، به دوران کورش کبیر پادشاه هخامنشی باز می‌گردد. طبق این گزارش در سال 547 قبل از میلاد، کورش پس از اینکه....

 

 میراث جهانی تخت سلیمان در نزدیکی شهر تکاب در برگیرنده نشانه‌ها و بقایای استقرار انسان از هزاره اول قبل از میلاد تا قرن 11 هجری بوده و بازدید از آن پنج دوره تاریخ تمدن بشر را برای علاقه مندان معرفی می‌کند.

به گزارش خبرنگار مهر در تکاب، تخت سلیمان تکاب به عنوان یکی از مهمترین و مشهورترین مراکز تاریخ تمدن ایران و جهان یکی از 9 اثر ملی ثبت شده کشور در فهرست آثار تاریخی جهان است.

تخت سلیمان یا شهر گنجک در ۴۵ کیلومتری شمال شرقی شهرستان تکاب در یک دره‌ی سرسبز در بلندی سه هزار متری، سرشار از جاذبه‌های کم نظیر طبیعی- تاریخی واقع شده، این ناحیه همان شهر مشهوری است که بنا به نوشته‌های کهن، زادگاه زرتشت بوده و در نوشته‌های پهلوی به نام «گنجک» خوانده شده، گیتا نویسان عرب آن را «شیز» گفته اند، گذشته نگاران رومی ‌و یونانی «گزکا» نوشته اند و حمدالله مستوفی آن را به زبان مغولان «ستوریق» گفته است که امروزه تمام این آثار را تخت سلیمان می‌نامند.

جاذبه‌های طبیعی این دره سرسبز در نوع خود در دنیا بی‌نظیر هستند، در سه کیلومتری غرب تخت سلیمان، کوه مخروطی میان تهی وجود دارد که هزاران سال پیش، بر اثر وقوع آتش فشان به وجود آمده، اهالی محل این کوه زیبا را زندان سلیمان یا زندان دیو می‌شناسند و معتقدند که حضرت سلیمان دیوهایی را از فرمانش سرپیچی می‌کردند در این کوه زندانی می‌کرده است.

در فاصله ۲۰ کیلومتری تخت سلیمان نیز یک دریاچه سحرآمیز دیگر قرار گرفته که یک جزیره بر روی آن شناور است، قطر دریاچه ۸۰ متر و قطر جزیره شناور بروری آن ۶۰ متر است که وزش باد، هر روز دو بار این جزیره را از این سو به آن سو جابجا می‌کند. نام این جزیره شناور «چملی» است.

این مجموعه فرهنگی - تاریخی به مساحت 124 هزار مترمربع که در ادوار مختلف محل سکونت مادها، اشکانیان، ساسانیان و مغولها بوده در استان آذربایجان غربی قراردارد و به روایتی محل تولد زرتشت پیامبر است.

تاریخ این مجموعه با تاریخ ایرانیان، ایتالیایی‌ها، یهود، مسیحیان و مغول ارتباط تنگاتنگی دارد.

 

قلعه تاریخی تخت سلیمان بازمانده از دوره ساسانیان با بخش‌های مختلفی همچون آتشکده آذر گشسب به عنوان یکی از مهمترین آتشکده‌های دوره ساسانی، آتشکده شاهی و جنگ آوران، ایوان خسرو، معبد آناهیتا، آتشگاه‌های کوچک و دروازه‌ها و دیوارهای مستحکمش از بناهای مهم تاریخی جهان به شمار می‌رود.

مجموعه باستانی تخت سلیمان قبل از اسلام به عنوان بزرگترین مرکز آموزشی، مذهبی، اجتماعی و عبادتگاه ایرانیان به شمار می‌رفت اما در سال 624 میلادی و در حمله هراکلیوس، امپراطور رومیان به ایران تخریب شد.

بکارگیری سنگ‌های تراشدار و آجرهای بزرگ در ساخت این بنای تاریخی و واقع شدن دریاچه عجیب و همیشه جوشانی به عمق 112 متر در وسط این مجموعه جلوه زیبا و خاصی به این مکان تاریخی بخشیده است.

درجه حرارت آب این دریاچه در تابستان و زمستان یکسان و در حدود 21 درجه است و همین موضوع ثابت می‌کند که آب آن از سفره‌ای زیر زمینی در عمق بسیار زیاد تامین می‌شود.

این مکان تاریخی در زمان ایلخانیان و در دوره حکمرانی آقاخان در قرن هفتم هجری به عنوان تفرجگاه تابستانی مورد استفاده قرار گرفت، این حکمران مغول با احداث بناهای مختلفی همچون سالن شورا، ایوان شرقی و ساختمان‌های 8 و 12 ضلعی یکبار دیگر جان تازه‌ ای به مجموعه تاریخی تخت سلیمان تکاب بخشید.

بخش طبیعی مجموعه تخت سلیمان متشکل از یک کوه آهکی است که در قله آن، چشمه بسیار بزرگی (با دریاچه ای به قطر حدود 100 متر) وجود دارد.

کوه در طول هزاران سال در اثر رسوبات آهکی موجود در آب چشمه فوق شکل گرفته است،هم اینک در اطراف کوه تخت سلیمان چندین تپه کوچک از این نوع، در اطراف چشمه‌های آهکی در حال شکل گیری است.

کوه بلند زندان سلیمان نیز یکی از همین کوه‌های رسوبی است که در پنج کیلومتری تخت سلیمان هزاران سال پیش شکل گرفته است.

 

دریاچه تخت سلیمان

چشمه تخت سلیمان هزاران سال پیش شروع به جوشیدن کرده و به تدریج بر اثر لعاب حاصل از ترکیبات موجود در آب، لبه بیرونی چشمه رسوب بسته و بالا آمده است. این روند هزاران سال ادامه یافته و باعث شده که آب چشمه گلدانی در پیرامون خود بسازد به نحوی که هم اینک ارتفاع تپه حاصل از روند فوق و همچنین عمق دریاچه ناشی از جوشش آب چشمه به حدود 62 متر می‌رسد.

با توجه به این که ارتفاع رسوب دور دریاچه از دوره ساسانی تاکنون، یعنی در طول 1400 سال گذشته حدود 12 متر افزایش یافته، می‌توان گفت: به ارتفاع گلدان دریاچه تقریبا در هر سال کمی ‌کمتر از 9 میلیمتر افزوده شده است.

 

کوه بلقیس

کوه بلقیس در هشت کیلومتری شمال شرقی تخت سلیمان با دو قله بلند با ارتفاع ۳۲۰۰ متر و ۳۶۵۵ متر در ادامه سلسله کوههای شرق دریاچه ارومیه واقع شده، روی قله جنوبی استحکامات و قلعه تخت بلقیس قرار دارد.

ساختمان قلعه کاملا مدور واز سنگ بنا شده. لذا می‌توان تصور کرد که از این بنا به عنوان برج دیده بانی استفاده می‌شده. بین دو قله کوه دریاچه بسیار زیبایی که از ذوب شدن برف کوه‌ها بوجود آمده در بیشتر ماههای سال قابل مشاهده است هر چند در سالهای اخیر به جهت کمی‌بارش تابستانها آب دریاچه خشک می‌شود.

قلعه تخت بلقیس در سال ۱۹۵۹ توسط فون دراوستن مورد بررسی قرار گرفت وبعد از آن همه ساله توسط هیئت باستان‌شناسی مورد بازدید قرار گرفت ودر سال ۱۹۶۶ و ۱۹۶۹ به وسیله دیتریش هوف بررسی و مساحی شد.

 

 

مشخصات قلعه تخت بلقیس

حصار استحکامات فضایی حدود ۵۰ در ۶۰ متر که به صورت پلکانی با ارتفاع زیادی ادامه یافته و در حدود ۹ ارک مشخص است. در درون حصار ساختمان تقریبا مربع شکل و ایوانی در جلو می‌توان دید که محور آن در جهت تخت سلیمان قرار گرفته در جلو بنا یک تراس چند طبقه قرار دارد که اتاقهای پناهگاه مانندی با سقف گنبدی می‌باشد.

 

دهانه کوه زندان سلیمان

در ارتفاع 65 متری این کوه دیواری مانند کمربند پس از حفاری مشاهده شده که طول این دیوار در حدود 800 متر است در همین ارتفاع آثار و بقایای ساختمانی زیادی که همگی از سنگ ساخته شده و به انضمام دروازه ورودی که در سمت جنوب کوه مشرف بر جاده با پله‌های عریض سنگی واقع شده که بسیار جالب توجه است.

ارتفاع هر یک از پله‌های فوق به طور متوسط 40 سانتیمتر است هنگام خاکبرداری از قسمت شرقی این کوه تعداد سه تمبوشه‌ی سفالی و نسبتا طویل به دست آمد که آب را به زمین‌های اطراف هدایت می‌کرده، و این خود دلیل بر آن است که در این محل دریاچه ای بوده است شبیبه دریاچه تخت سلیمان که به مرور ایام خشک گردیده. طول هر یک از ان تمبوشه‌های مزبور به 35 تا 40 سانتیمتر می‌رسد.

چندی پیش در اثر خاکبرداری از دامنه شرقی همین کوه خمره نیمه شکسته ای مشاهده شد، که داخل آن جسد جمع شده کودکی را نشان می‌داد، و این خود تا اندازه ای سابقه ی چند هزار ساله این محل، و قومی ‌را که در این محل اسکان داشته اند را برای ما روشن می‌کند.

در دوران ماقبل تاریخ زیاد مرسوم بوده که کودکان خود را پس ازمرگ در خمره گذاشته و سپس دفن کنند. البته نظیر این عمل بر حسب اتفاق بسیار نادر و در زمان هخامنشیان هم اجرا می‌شده، ولی نمی‌توان جسد فوق را به آن‌ها نسبت داد. زیرا آثار دیگری که نسبت این جسد را به هخامنشیان بدهد، تا کنون به دست نیامده است در بدنه این کوه نیز هنگام حفاری مقدار زیادی خمره‌های شکسته بویژه تکه سفال‌های بدون لعاب دیده شد که همگی جمع آوری گردید.

 

مشخصات زندان سلیمان

لبه سنگی گودال حفره در برخی قسمت‌ها متورق شده، چنانکه مقدار زیادی از دیواره گودال در اضلاع جنوب و جنوب غربی به ارتفاع حدود هشت متر بر اثر زلزله به داخل حفره فرو ریخته و در چند قسمت نیز بخشی از این دیواره در حالت جدا شدن و ریزش است.

بقایای آثار معماری مربوط به معبد هزاره اول ق . م که در پیرامون طوقه احداث شده و مصالح آن از تخته سنگ و لاشه سنگ‌های درشت به شکل خشکه چین انتخاب گردیده و در مجموع معماری خشنی دارد، به شدت صدمه دیده است.

نکته قابل توجه دیگر در مورد کوه زندان وجود گاز و چشمه‌های گاز دار در داخل گودال است که هنوز هم دیواره‌های فرو نشسته یک چشمه گازدار در کف حفره زندان فعالیت دارد البته چشمه درون دهانه را در حال حاضر از ارتفاع 80 متری نمی‌توانیم مشخص کنیم، زیرا عمق آوار و لایه‌های رسوبی فروریخته به داخل حفره زندان، اجازه رویت آن را نمی‌دهد در حالت کلی زندان ساختار رسوبی بسیار مشابهی همانند وضعیت فعلی تخت سلیمان دارد.

 

آتشکده آذرگشنسب

آتشکده‌های ساسانی شکل شرعی معابد، مثل معابد یونانی یا رومی‌را ندارند آنها در مفهوم ایران باستان «آیدنه» یعنی پرستشگاه هستند و می‌توانند به شکلهای کاملا متفاوت از چهار طاقی‌های ساده تا آتشکده‌هایی با فضاهای زیاد بنا شده باشند.

جایگاه مقدس روی تخت، یعنی آذر گشنسب، نماد وحدت سرزمین ایران بوده و از آتشکده‌های بزرگ است، این آتشکده دارای اتاق‌های زیادی است در مرکز بنای آتشکده معمولا یک اتاق مربع به شکل یک چار طاقی با محراب آ تش ساخته شده است.

 

چهار طاقی آتشکده آذرگشنسب

دومین اتاق (یز شن ـ گاه) است که در آن اتش را وقتی برای نیایش در معرض دید نیست شعله ور حفظ می‌کردند. حیاطها، باغها، انبارها، سکونتگاههای موبدان و اتاقهای خزانه ی جایگاه مقدس فضاهای دیگر آتشکده هستنداز جلو ایوان جنوبی به چهار طاقی یعنی مرکز جایگاه مقدس از آجر ساخته شده است.

بخش مرکزی از یک اتاق مربع شکل با اضلاع هشت متر که زمانی داری سقفی گنبدی بوده است تشکیل می‌شود در هر ضلع اتاق یک طاق عریض قرار دارد که بنا به همین دلیل نیز چها طاقی خوانده می‌شود. دور این اتاق مرکزی یک دالان امتداد پیدا می‌کند که زمانی به وسیله نرده‌های باریکی از اتاق مرکزی مجزا بوده است.

در این اتاق مراسم نیایش بجا می‌آمده است یک گود چهار گوش در کفی از هشت ردیف آجر ایجاد شده که در آن آتشدان قرار می‌گرفته و چهار سکو با حفره‌هایی برای قرار دادن نوشابه ای که در مراسم نیایش نوشیده می‌شده قرار داشته است.

 

معبد آناهیتا

معبد آناهیتا که معبد ستایش آب است، شباهت فراوانی به معبد آناهیتا در نیشابور دارد کاخ و تالار شاهی نیز به ایوان مداین شباهت دارد ولی کوچکتر از آن است.

اولین گزارش مربوط به انداختن اشیاء قیمتی در دریاچه تخت سلیمان، به دوران کورش کبیر پادشاه هخامنشی باز می‌گردد. طبق این گزارش در سال 547 قبل از میلاد، کورش پس از اینکه بر کروسوس پادشاه لیدیه پیروز شد، شاه شکست خورده را به ایران آورد و در مکانی بهنام "بارن"، نزدیک همدان اقامت داد و خزانه اشیاء قیمتی او را به عنوان نذر در آب دریاچه مقدس انداخت.

کروسوس، پادشاه لیدی، در تاریخ جهان به ثروتمند بودن معروف است او اولین پادشاهی است که به ضرب سکه پرداخت ثروت او به اندازه ای بود که هنوز هم اروپاییان اشخاص بسیار پولدار را به کروسوس تشبیه می‌کنند.

بنابراین این درصورتی که افسانه نذر کورش کبیر واقعیت داشته باشد، با توجه به اینکه در هیچ دوره ای از تاریخ امکان دسترسی به عمق این دریاچه وجود نداشته، می‌توان امیدوار بود که این گنج پیدا شود.

در دوره اشکانی نیز چندین گزارش از جنگ‌های بین امپراتوری روم و پادشاهی اشکانی گزارش شده است. بر طبق یکی از این گزارشات، داستان تاریخی "کلئوپاترا" و "آنتونی" که در تاریخ روم، مصر و جهان معروف است.

سردار رومی ‌"آنتونیو"، در سال 36 قبل از میلاد به محاصره قلعه "گنزک" پرداخت. در جریان این محاصرات نگهبانان آتشکده مقدس هر زمان که احساس می‌کردند امکان سقوط قلعه وجود دارد، اشیاء قیمتی موجود در آتشکده و معبد ناهید را به داخل دریاچه می‌انداختند.

در دوره ساسانی نیز دست کم، یک بار قلعه تخت سلیمان به وسیله نیروهای روم شرقی به اشغال درآمده است بر طبق این گزارش در جریان جنگ‌های خسروپرویز با "هراکلیوس"، پادشاه روم، این قلعه به تصرف نیروهای رومی ‌درمی‌آید (624میلادی). گمان می‌رود که موبدان آتشکده پیش از تصرف قلعه به وسیله نیروهای متخاصم، نذورات و گنج‌های موجود در آن را به داخل آب انداخته باشند.

در جریان جنگ‌های صدر اسلام و تصرف ایران به وسیله اعراب نیز، قلعه به محاصره نیروهای خلیفه دوم درمی‌آید.

از نگاه موبدان زرتشتی این دریاچه متعلق به ناهید (آناهیتا) الهه آبها؛ بوده، بنابراین ریختن اشیاء نذری به داخل آن اصولا به منظور حفظ این اشیای به وسیله صاحب آن تلقی می‌شده و جایز و مباح بوده است.

بعد از زوال حکومت ساسانی و پذیرش دین اسلام توسط ایرانیان، این مجموعه عظیم که در جنگ‌های ایران و روم در زمان خسرو پرویز به شدت آسیب دیده بود، دیگر رمق تجدید حیات نیافت، اما تا قرن 4 ه. ق. تعداد اندکی از معتقدان آئین زرتشت در این محل اسکان داشته و آتشکده نیز در مقیاس کوچکتری مورد استفاده بوده، در زمان حکومت آباقاخان مغول با انجام تعمیرات وسیع و چشمگیر و احداث بناهای جدید، از این مکان مدتی به عنوان پایتخت تابستانی و تفرجگاه استفاده می‌شود. بعدها محل مذکور توسط عامه مردم به صورت شهرکی کم اهمیت با مشاغل متنوع تا قرن 11 ه. ق. ادامه حیات می‌دهد.

اگرچه گزارش‌هایی دال بر استفاده از این قلعه در دوره خلفای عباسی در دست است، لیکن تخت سلیمان در این زمان از اهمیت زیادی برخوردار نبوده. بعدها در دوره پادشاهی ایلخانان مغول در زمان "باقاخان"، دومین پادشاه این سلسله و برادرزاده هلاکوخان (680تا 663 ه. ق.)، قصر و عمارتی در کنار این دریاچه بنا گردید.

خوشبختانه امرای مغول آثار ساسانی را تخریب نکردند و ساختمان‌های خود را در کنار و یا بر روی این آثار بنا نمودند. از همین رو در حال حاضر بخشی از آثار دوره ساسانی در زیر آثار دوره ایلخانی مدفون است. وجود یا عدم وجود چنین آثاری را می‌توان با حفر گمانه‌های آزمایشی معلوم کرد باید توجه داشت که عمق این گمانه‌ها دسته کم می‌بایست 12 متر از سطح دریاچه باشد.

مجموعه آثار باستانی تخت سلیمان در 42 کیلومتری شمال شرقی شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی قرار دارد، قدمت این منطقه از لحاظ سکونتگاه انسانی به سه هزار سال پیش باز می‌گردد که ایام عید نوروز مکان مناسبی برای علاقمندان به آثار تاریخی است.

 

 

گردآوری: گروه فرهنگ و هنر سیمرغ

ایران ما سرآمد جهان خواهد بود در پرتو اندیشه نیک کردار نیک                                          گفتار نیک     اشو زرتشت اسپنتمان انسانی که گمراهی را ببیند و او را با دانش و خرد خویش راهنمایی نکند در ردیف گناهکاران است. یسنای 46 – بند 6   حکیم فرزانه ابوالقاسم فردوسی توسی بترس از خدای و میازار کس                                                      ره رستگاری همین است و بس   نسکهای باستانی ایران هر روز با خویشتن چنین گفتن پسندیده تر است : امروز چه سود بود مرا در جهان ؟ چه زیانی رساندم به دیگران ؟ چه گناهی نمودم ؟ چه قدمی در راه نیک برداشتم ؟ چه قدمی ناپسند برداشتم ؟ چونان است که این گیتی مهمانسرایی زودگذراست . پس جاویدان آنجا ( آخرت ) باید بودن .   حضرت حافظ شیرازی برو ای زاهد خود بین که ز چشم من و تو                                        راز این پرده نهانست و نهان خواهد بوددکتر محمد مصدق "چگونه ممکن است خون ایرانی در رگ ‌های کسی جاری باشد و مداخله اجنبی را در کشور تحمل نماید؟"سیاست موازنه منفی در مجلس 14،حسین کی استوان،انتشارات روزنامه مظفر، بهمن 1327، جلد اول،ص75    جاوید خرد - وصایای هوشنگ ما علم را از برای فخر کردن بر مردم نمی خواهیم بلکه علم را برای آن میخواهیم که تا نفع از آن گیریم   کوروش بزرگ من در دوران زندگی از سنت کشورمان بهره بردم و مقید به حرمت نهادن به برادران و بزرگتران بودم . چه در راه رفتن و چه در سخن گفتن . حتی هنگام نشستن بزرگان و ریش سپیدان را مقدم از نشستن خود می دانستم . فضیل بن عباس ( عارف ایرانی - درگذشت 187 هجری ) اگر شخص با مردمی که نزد او گرد آمده اند با مهربانی و خلق نیک رفتار کند - کار او بهتر از برخواستن و نماز شب خواندن و روزه داشتن در روز است . انوشیروان دادگر من اینگونه میپندارم به خواست اورمزد بزرگ آمده ام .  برای برانداختن زشتی و دروغ و گسترش مهر و داد آمده ام .  دوستدار مردم هستم و باز به نزد هرمزد برخواهم گشت . او از من داد نیک اندیشی , بهترین راستی و درستی , شهریاری مینوی , رادمردی و فروتنی و رسائی می خواهد .   حضرت حافظ شیرازی هرکسی آن دِرَوَد عاقبت کار که کشت . . .   چیده اندرز پوریوتکیشان از آزار پدر و مادر و بزرگان سخت بپرهیزید . تا شما را تن بدنام و روانی دردمند نباشد . از دفتر بایزید بسطامی از شیخ بزرگ شنیده شد که می گفت : از مرگ بایزید بسطامی هیچکس آگاه نبود . ولی او به یکی از شاگردانش اشاراتی کرده بود . نام وی عبدالله پونابادی بود . وی به دیدار مرشدش بایزید آمده بود . هنگام رفتن شاگرد بایزدید به وی گفت فعلا مرو . تا به صبح صبر کن تا جنازه را بگذاری بعد بروی . با اینکه مرید نمی دانست منظور وی از جنازه کیست ولی چون به سخن بایزدید احترام می گذاشت تا صبح صبر کرد و سوالی نکرد . بامداد که برخواست دید منظور از جنازه پیکر بی جان خود بایزید بوده است که درگذشته است . دکتر محمد مصدق "من به این مجلس پا نگذاشته ام مگر برای یک مبارزه مقدس. در سیاست داخلی بر قراری اصول مشروطیت و آزادی و در سیاست خارجی موازنه منفی این هدف من بوده و هست و خواهد بود و تا بتوانم برای رسیدن به آن مجاهدت خواهم کرد . " نطق در مجلس شورای ملی، 19 آبان 1304   صائب تبریزی ( در ستایش صبر )   به صبر مشکل عالم تمام بگشاد                                                  که این کلید به هر قفل راست می آید   بزرگمهر کسانی که شهرها و ده ها و بنا ساختند و غم این جهان بخوردند - آنهمه بگذاشتند و برفتند و آن چیزها مدروس شد . خوی نیک بزرگتر عطاهای خدای عز و جل است . از خوی بد دور باشید که آن بند گران است بر دل و پای .   ابومحمد مرتعش نیشابوری ( قرن چهارم هجری ) حیات ماهی از آب است و بچه از شیر . شریعت را استاد باید و طریقت را پیر . زاهد مزدور به بهشت می نازد و عارف به دوست . از صوفی چه گوییم که خود اوست . روزگاری او را می جستم خود را یافتم . اکنون خود را می جوییم او را می بینم . نادر شاه افشار ای خردمندان و دانشمندان ایران ، آزادی اراضی کشور با سپاه من .  تربیت نسلهای آینده با شما ، اگر سخن شما مردم را آگاهی بخشد دیگر نیازی به شمشیر نادرها نخواهد بود .   حضرت حافظ شیرازی   با مدعی مگویید اسرار عشق و مستی                                           تا بی خبر بمیرد در درد خودپرستی   عاشق شو ار نه روزی کار جهان سر آید                                          ناخوانده نقش مقصود از کارگاه هستی   مولانا جلال الدین محمد بلخی ای دوست مکن که روزها را فرداست                                              نیکی و بدی چو روز روشن پیداست   جاوید خرد - وصایای هوشنگ سزاورتر آن کس است که تو را نصیحت میکند و هنر تو را راست و محکم می کند .    دکتر محمد مصدق "ما با حکومت دیکتاتوی و هر حکومتی که بر خلاف افکار عمومی و آزادی تشکیل شود مخالفیم به ملت ایران قول می دهیم که تا جان در بدن داریم و تا شاهرگ ما را قطع نکرده اند با هر حکومت انفرادی قویا مخالفت می کنیم"نطق در مجلس شورای ملی، 6 تیر 1329  فضیل بن عباس ( عارف ایرانی - درگذشت 187 هجری ) اگر علما دنیا را نادیده می گرفتند آنگاه ستمگران در برابر آنان سر تعظیم فرود می آوردند و مردم از آنها پیروی میکردند ولی آنان علم را در خدمت دنیا داران گماردند .   اشو زرتشت اسپنتمان خداوند این جهان زیبا را برای شادی انسان در مسیر نیک آفریده است . یسنای 43 – بند 6   فردوسی بزرگ ز چیز کسان دور کنید دست          بی آزار باشید و یزدان پرست   حکیم عمر خیام نیشابوری قومی مـتـفـکرند اندر ره  دین                                                            قومی  به  گمان  فـتاده  در  راه یقین  میترسـم  از  آن  که  بانـگ  آید روزی                                                   کای  بیخبران  راه  نه آنست و نه این   نسکهای باستانی ایران حسد را نام نیست - جوانی را نازش نیست  - زندگی را رامش نیست  - زمان را دارو نیست  - مرگ را چاره نیست  - خدای را انباز نیست  - گیتی را پایش نیست  - دانایی را تای نیست  - از همه بدتر آنست که بمیرد و خدای از او خشنود نباشد و نیکی نکرده باشد پس او را بامی در بهشت نیست .    آذرباد مارسپندان شبا خیز باش تا کار روا باشی . راستگو باش تا استوار باشی .   خواجه حافظ شیرازی باغ بهشت و سایه طوبی و قصر حور                                                     با خاک کوی دوست برابر نمی کنم   متون پهلوی ساسانی به هیچ کس دروغ مگوی , به انجمن و جایی که مینشینی نزدیک دروغ گو منشین , بر هیچکس فریبکاری مکن , آشکارا گویش باش , سخن دوگانه مگوی , زندگی کردن با دروغ بدتر از مرگ است . عارف بزرگ , بایزید بسطامی مرید من آن کس است که بر کناره دوزخ بایستد و هر که را خواهند به دوزخ برند دستش گیرد و به بهشت فرستد و خود به جای وی به دوزخ رود . دکتر محمد مصدق "ما می‌خواهیم یک کاری  کنیم که مردم از گرسنگی نمیرند . این عقیده من است. عقیده ام این است که اگر شاه مملکت یا وزیر در یک اتاق بنشینند که سقفش چکه بکند و خیلی هم تزئینات نداشته باشد ولی ملت شکمشان سیر باشد و مردم وضعیتشان خوب باشد و راحت باشند آن بهتر است و افتخارات آن بیشتر است." نطق ها و مکتوبات مصدق،ج5، صفحه 161 و 162   سعدی بزرگوار سعدیا مرد نکو نام نمیرد هرگز                                                       مرده آن است که نامش به نکویی نبرند   خواجه نظام الملک چون وزیر نیک روش و نیک رای باشد - مملکت آباد می گردد و لشگر رعایا خشنود و آسوده و با برگ می شود . پس پادشاه فارغ دل شود . اگر چنین نباشد مملکت آن خلل ایجاد میگردد که نتوان گفت .   اشو زرتشت اسپنتمان کسانی در زندگی سرافراز و آسوده خواهند زیست که در زندگی به ندای وجدان درونی خویش گوش فرا دهند و آن را ارج نهند . زیرا وجدان درونی همه انسانها آنها را به سوی کردار نیک رهنمایی میکند . یسنای 45 – بند 5 فضیل بن عباس ( عارف ایرانی - درگذشت 187 هجری ) به آنچه که به تو ربطی ندارد میندیش   جاوید خرد - وصایای هوشنگ رشک برید بر مردمانی که از گناهان پرهیز میکنند و رشک مبرید بر کسانی که مالدار خوبی هستند .   بزرگمهر فیلسوف مردمان را خُرده مگیرید ( عیب مکنید ) که هیچ کس بی خُرده نیست .   خواجه نصیر الدین توسی پیروزی از آن مردمانی است که همیشه توانایی در برابر سختی ها را داشته باشند .   نسکهای باستانی ایران چند مردمان دیدیم اندر کیهان - گفتند چند خدای باشد اندر جهان . سپس خود را مهتر از دیگران یافتند و خودپسند گردیدند . ایشان بیراه شدند و فرجام کارشان با درد و رنج برفتند از دنیا . پس به گیتی گستاخ مباشید . شاد باشید و پیروزگر یزدان پرست که نشان اورمزد یکتا چنین است .   حضرت حافظ شیرازی فی الجمله اعتماد مکن بر ثبات هیچ                                                      کین کارخانه ایست که تغییر می کند   دکتر محمد مصدق "حیات من و مال و موجودیت من و امثال من در برابر حیات و استقلال و عظمت و سر افرازی میلیون ها ایرانی ونسل های متوالی این مملکت کوچکترین ارزشی ندارد. از آنچه برایم پیش آمده  هیچ تاسفی ندارم و یقین دارم وظیفه ی تاریخی خود را تا سر حد امکان  انجام دادم.عمر من و شما و هر کس چند صباحی دیر یا زود به پایان می رسد.ولی آنچه می ماند حیات و سرافرازی یک ملت مظلوم و ستمدیده است." دفاعیات در دادگاه نظامی پس از کودتای 28 مرداد 1332 از دفتر بایزید بسطامی مردی زرتشتی به نزد بایزید آمد و به بایزید بسطامی گفت : اگر اسلام این است که تو داری من تاب و توان آن را ندارم . اگر هم اسلام آن است که مردم دارند من هرگز به سویش نخواهم رفت .   آذرباد مارسپندان دخت خویش را به زیرک و دانا مرد ده - چه مرد زیرک و دانا همانند زمین نیک است که تخم بر آن افکنند و از آن بسیار گندم اندر آید .   حکیم عمر خیام نیشابوری چون حاصل آدمی در این شورستان                                             جز خوردن غصه نیست تا کندن جان خرم  دل  آنکه زین جهان زود برفت                                                   و آسوده کسی که خود نیامد به جهان شیخ ابوالحسن خرقانی از دیار ترک تا شام کسی را قدم در سنگ آید زیان آن مراست . اگر اندوهی در دلی است آن دل از آن من است .   انوشیروان دادگر گذشتگان کاشتند و ما برداشت کردیم , ما نیز بکاریم تا آیندگان برداشت کنند .   سعدی بزرگوار نام نیکو گر بماند ز آدمی              به کزو ماند سرای زرنگار   فضیل بن عباس ( عارف ایرانی - درگذشت 187 هجری ) اگر انسانی همه نیکویی ها را بکند ولی با مرغ خانگی اش چنین نکند او از جمله نیکوکاران نیست . بزرگمهر هرکه از شما بزرگتر باشد وی را بزرگتر دارید و حرمت او نگاه دارید و از او گردن مکشید .   اشو زرتشت اسپنتمان بهشت و دوزخ ما در این جهان در دستان خود ماست . نیکی پاسخ نیکی است و بدی سزای بدی . نتیجه زندگی ما حاصل اعمال ماست . یسنای  30  و 31 – بند 11 - 10   دکتر محمد مصدق  "ملت ایران طالب استقلال است و آن را به هیچ قیمتی از دست نمی دهد . ملت می خواهد که خارجی از این مملکت برود و در امور ما مداخله نکند ." سیاست موازنه منفی در مجلس 14،حسین کی استوان،انتشارات روزنامه مظفر، بهمن 1327، جلد اول،ص27  نادر شاه افشار کمربند سلطنت ، نشان نوکری برای سرزمینم است نادرها بسیار آمده اند و باز خواهند آمد اما ایران و ایرانی باید همیشه در بزرگی و سروری باشد این آرزوی همه عمرم بوده است .   جاوید خرد - وصایای هوشنگ از جمله دور اندیشی مرد این است که هیچکس را بازی و فریب ندهد و کمال عقل او این است که هیچ کس او را بازی ندهد . میوه شجاعت ایمن بودن است از دشمن و ثمره علم ایمن بودن است از گناهان .   حضرت حافظ شیرازی زاهد و عجب و نماز و من و مستی و نیاز                                              تا ترا خود زمیان با که عنایت باشد   آذرباد مارسپندان هر که برای رقیبان چاه کند نخست خود اندر آن افتد .   فردوسی بزرگ بی آزاری و جام می برگزین          که این است آئین و فرهنگ و دین ابراهیم ادهم ( شهادت 166 هجری ) ممکن نیست دو نوع عشق حقیقی را در یک قلب گنجاندن . ممکن نیست شخص هم خدا را بخواهد و هم دنیا را .   سعدی بزرگوار عبادت به جز خدمت به خلق نیست                                                    به تسبیح و سجاده و دلق نیست   حکیم عمر خیام نیشابوری بر مفرش خاک خفتگان می‌بینـم                                                          در زیر زمین  نهفـتـگان  می‌بینـم  چندانکـه بـه  صحرای  عدم  مینگرم                        ناآمدگان و رفـتـگان می‌بینـم   محمد خوارزمی دانشورِ خوب تنها برای رسیدن به راستی تلاش می کند و هنگامی که به راستی دست یافت به آرزوی خود رسیده است . پس در شان دانشور نیست که برای بدست آوردن شهرت و خود نمایی و کوچک کردن دیگران به کار پژوهش بپردازد .   انوشیروان دادگر بدانید و آگاه باشید که کشور با بی دینی پایدار خواهد بود و زندگی چرخه خود را ادامه خواهد داد ولی ظلم پایدار نماند و بزرگترین قدرتهای جهان را سرنگون خواهد کرد .   بزرگمهر فیلسوف سرنوشت با پرور دگار است ، خشنود به آنم ، در سختی شکیبایم ، شکوه نکنم ، بدتر از این سختی نیز باشد و سختی بگذرد ، در پناه و یاری پرور دگار .   سعدی بزرگوار گنج آزادگی و کنج قناعت ملکیست                                                     که با شمشیر میسر نشود سلطان را جاوید خرد - وصایای هوشنگ سه چیز است که خوبی آنها در سه محل است - یکی مدارا نمودن با نفس در وقت گرسنگی - دویم راست گفتن در شان کسی که از او رنجیده باشند - سیوم بخشیدن گناه دشمن در وقتی که بر وی دست یابند .   اشو زرتشت اسپنتمان وظیفه هر انسان در زندگی اش کار و کوشش و آبادی و پیشرفت جهان است . یسنای 34 – بند 14   داریوش بزرگ دوستدار و پیرو راستی هستم و بدی را دشمنم . خواهان داد و عدل هستم . نه می خواهم که از سوی توانایی به ناتوانی ستم شود و نه میخواهم که ناتوانی به توانایی بد کند . آنچه موافق راستی است میل من است و آنچه خلاف راستی است به شدت با آن مخالفم . خویم را در حد اعتدال نگه میدارم و چون خشم  مرا فرا گیرد با اراده بر آن چیره میشوم تا مبادا ناروایی روی دهد . هوس اسیر دام من است و بر آن سخت حکومت میکنم . آنرا که نیکی کند مطابق نیکی اش پاداش میدهم . آنکه بد کند به کیفرش میرسانم . به هیچ وجه مایل نیستم که زیان و بد کرده شود و چون کسی مرتکب بدی شد به هیچ وجه مایل نیستم که بی کیفر بماند . هرگاه مردی بر علیه کسی ادعا کند تا مورد دادرسی واقع نشود بر او حکمی روا نمی کنم . از آنانی خوشوقت و خشنود هستم که با تمام نیرو و قدرتشان در راه نیکی بکوشند این چنین است رفتار و کردار من و این است آنچه که من می کنم .   سعدی بزرگوار چه خوش گفت جمشید با تاج و گنج                                             یک جو نمی ارزد سرای سپنج   بابک خرمدین شخصی که به میهن خود خیانت کند در نزد دیگران قربی نخواهد داشت و هیچکس به فرد خود فروخته اعتماد نخواهد کرد .   مولانا جلال الدین محمد بلخی   دلا نزد کسی بنشین که او از دل خبر دارد                                         به زیر آن درختی رو که او گلهای تر دارد در این بازار عطاران مرو هر سو چو بیکاران                                               به دکان کسی بنشین که در دکان شکر دارد   آذرباد مارسپندان اندر پدر و مادر خویش با احترام و نیوشیدار و فرمانبردار باش - چه مرد تا پدر و مادرش زنده است همانند شیری است که اندر بیشه از هیچ کس نترسد و او را که پدر و مادر نیست همانند زن بیوه ای است که چیز از او بستانند و او کاری کردن نتوان و هر کس او را خوار دارد .   دکتر محمد مصدق  "اگر قرار باشد در خانه (وطن) خود آزادی عمل نداشته باشیم و بیگانگان بر ما مسلط باشند و رشته‌ای به گردن ما بیاندازند و ما را به هر سوی که می‌خواهند بکشند، مرگ بر چنین زندگی‌ای ترجیح دارد."  نطق در مجلس شورای ملی ،2 تیر 1330  فردوسی بزرگ جهان یادگارست و ما رفتنی                                                         به گیتی نماند به جز مردمی به نام نیکو گر بمیرم رواست                                                             مرا نام باید که تن مرگ راست   خواجه نظام الملک بر مردمان باید پارسایان را گماشت تا به بندگان خدای رنج وارد نگردد وگرنه خیانت به خدا و پیامبر وی کرده اند .   حکیم عمر خیام نیشابوری از  جرم  گل  سیاه  تا  اوج  زحـل                                                    کردم همه مشکلات گیتی را حل بگشادم بندهای مشکل به حیل                                                      هر  بند گشاده شد بجز بند اجل   اشو زرتشت اسپنتمان کار نیکی که برای دیگران انجام می دهید وظیفه نیست بلکه یک نوع لذت است که برای شما سلامتی و آرامش خاطر به ارمغان می آورد .   صائب تبریزی ( در نکوهش غرور ) سبک مغزی که از اسباب جهان بر خویش می بالد                         چون حمالی است کز بار گران بر خویش می بالد   از دفتر بایزید بسطامی از بایزید پرسیدند چگونه به این درجه عرفان و سلوک رسیدی ؟ پاسخ داد با تنی برهنه در همه اوقات و شکمی گرسنه از طعام .   شاپور اول ساسانی ای مردم سلاح هایمان مرزها را می گشاید و دانش ما مغزها را .   حضرت حافظ شیرازی نصیحتی کنمت یاد گیر و در عمل آر                                              که این حدیث ز پیر طریقتم یادست   غم جهان مخور و پند من مبر از یاد                                                 که این لطیفه عشقم ز ره روی یادست   رضا به داده بده وز جبین گره بگشای                                           که بر من و تو در اختیار نگشادست   مجو درستی عهد از جهان سست نهاد                                          که این عجوز عروس هزاردامادست   نشان عهد و وفا نیست در تبسم گل                                                بنال بلبل بی دل که جای فریادست   حسد چه می بری ای سست نظم بر حافظ                                      قبول خاطر و لطف سخن خدادادست ابومحمد مرتعش نیشابوری ( قرن چهارم هجری ) سیزده بار زیارت حج کردم ولی چون در خود نگریستم دانستم که همه بر هوای نفس بوده . از وی پرسیدند چگونه آن را فهمیدی ؟ پاسخ داد : وقتی مادرم گفت سبویی آب برایم بیاور این امر برایم گران تمام شد . جاوید خرد - وصایای هوشنگ نیکوترین ادبهای مردمان آن است که - مرد به فضیلت خود فخر نکند و از هنرهای خود نگوید - بر کسی که زیر دستی ندارد اظهار قدرت نکند و بر دانش خود به جد باشد .   سعدی بزرگوار چو بیداد کردی توقع مدار                     که نامت به نیکی رود در دیار   آذرباد مارسپندان بیگناه باش تا بی بیم باشی . مطیع باش تا مورد اعتماد باشی . فروتن باش تا بسیار دوست باشی . زن کسان را مفریب - چه نسبت به روان گناه گران بود . به جز از خویشاوندان و دوستان چیزی وام مگیر .   حکیم عمر خیام نیشابوری گر می نخوری طعنه مزن مستانرا                                                بـنیاد  مکن  تو  حیله  و دستانرا تو غره بدان مشو که می مینخوری                                                    صد لقمه خوری که می غلام‌ست آنرا   فردوسی بزرگ به فرمان یزدان نیکی فزای      که اویست بر نیک و بد رهنمای   اشو زرتشت اسپنتمان انسان در گزینش خوب و بد زندگی اش آزاد است . هر زن و مردی بایستی بهترین گفتار را بشنوند و مسیر خویش را در زندگی برگزیند . یسنای 30   از دفتر بایزید بسطامی هر آنکس که در خدا فانی شود و حقیقت را فراچنگ آورد او خود حق خواهد شد . چون او نماد خدا خویشتن را در خویش میبیند ( اناالحق )  نادر شاه افشار تمام وجودم را برای سرفرازی میهن بخشیدم به این امید که افتخاری  ابدی برای  کشورم کسب کنم .    ستارخان وطن پرست ترین کسی که شناخته ام همانا فردوسی ،  بزرگ مرد توسی است .   سعدی بزرگوار بد و نیک مردم چو می بگذرند       همان به که نامت به نیکی برند   دکتر محمد مصدق "اگر وطن پرستی بد است چرا دول بزرگ هرچه خوب است برای وطن خود می‌خواهند؟" نطق در مجلس شورای ملی، 16 اسفند 1322. سیاست موازنه منفی در مجلس 14،حسین کی استوان ، انتشارات روزنامه مظفر، بهمن 1327، جلد اول، ص27   آذرباد مارسپندان نه به راست و به نه به دروغ سوگند مخور . از مرد سخن چین و دروغ گوی سخن مشنو . کسی را که شرم نیست ازش خواسته مگیر . با زن فرزانه و شرمگین دوست باش و او را به زنی خواه . به پیر مرد افسوس مکن – چرا که تو نیز بسیار پیر شوی .   نسکهای باستانی ایران بی ارزش است آنکه خواسته ندارد - سست است آنکه کسی ندارد - فرجام آنکه از همه زشت تر آنست که روان ندارد - دردمند است آنکه خرد ندارد - رنجور است آنکه زن ندارد -بی نام است آنکه فرزند ندارد . خواجه عبدالله انصاری پنج چیز نشانه سختی است : بی شکری در وقت نعمت - بی صبری در وقت محنت - بی رضایی در وقت قسمت - کاهلی در وقت خدمت - بی حرمتی در وقت صحبت .   متون پهلوی ساسانی مرد راستگوی را پیغام بر باش , راستگوی باش تا استوار باشی , از بدنام و دروغگو سخن مشنو , هر چه شنوی نیوش ( نیک ) باشد و هرزه مگوی .   مولانا جلال الدین محمد بلخی ( در ستایش جایگاه دوست ) امشب منم و طواف کاشانه دوست                                                      میگردم تا به صبح در خانه دوست زیرا که به هر صبوح موسوم شده است                                                 کاین کاسه سر بدست پیمانه دوست   اشو زرتشت اسپنتمان انسان به هر چه که اراده کند خواهد رسید . اندیشه آدمی سازنده زندگی اوست .  یسنای 48 – بند 4   حکیم عمر خیام نیشابوری از دی که گذشت هیچ ازو یاد مکن                                               فردا  که  نیامده ست فریاد مکن برنیامده و گذشته  بنیاد  مـکـن                                                حالی خوش باش و عمر بر باد مکن   فردوسی بزرگ به دانش روان را توانگر کنید              خرد را ز تن بر سر افسر کنید نصیحت بزرگمهر به آیندگان ایران زمین هر که خرد پیشه کند روز به روز بی بلا بگذارند.هر که صحبت با نیکان کند، از بلاها رسته است.هر که اندر دل حسد دارد، تن خویشتن اندر بلا اندازد. هر که مردمان را چاه کند، خود در آن افتد.هرکه آزادگان را گرامی دارد، نیکنام زندگی کند و سرانجام رستگار شود.هر که از مردم پست حاجت خواهد‏،‏‏‏‏‏‏ چنان بود که از خشک رود ماهی جوید.هر که عذرخواهی نپذیرد، اگرش دشنام دهی روا باشد.هر که جنگ کسان به خود کشد، خویشتن را بدنام و فضول داشته است.هر که دین را خوار کند، دین وی را خوار گرداند.هر که از جواب نترسد، هر چه خواهد بگوید.هر که مردمان از او ایمن نباشند، مرگش صلاح دو جهانی باشد.هر که به آن چه دارد بسنده کند، همیشه بی نیاز است.هر که بر ضعیفان، مهربانی کند، قویان را از جمله خویش کرده باشد.هر که از این جهان آن جوید که موجب سرزنش و ملامت نباشد، زندگانیش به راحت و لذت گذرد.هر که افزونی جوید، همیشه در آرزو بود.هر که را خرد بود، دو جهانش بود.هر که اندوه نیامده، آمده بیند و آن را بپذیرد، بی اندوه بود.هر که تنهایی گزیند، همیشه به سلامت بود.هر که آزاده بود، به حقیقت آرزوها بنده او بود.هر که دوست از دشمن نشناسد و راز خود پیش هر کس آشکار کند ابله بود.هر که به مال و نعمت این جهانی حریص بود، اگر چه پادشاه باشد، درویش بود.هر که را توکل به رحمت ایزد باشد، به آرزوی خود برسد.هر که ازآن جهان بترسد، از بد کردن بپرهیزد.هر که گناه کسی عفو کند ولی به روی او بیاورد، هنوز گناه عفو نکرده‌باشد.هر که به شادی‌ها و غم‌های این جهانی دل نهد، از شمار دانایان و خردمندان نبود.هر که نا حق کند، افتاده شود و آسیب بسیار خورد.هر که را سرمایه او زندگانی بود، سودش دانش و هنر بود.هر که از خانه تهمت دور بود، از سرزنش رسته باشد.هر که از خویشتن انصاف دهد، کس با وی دشمنی نکند.هر که از خدای عزوجل شرم ندارد، هر چه خواهد کند و از سرزنش باک ندارد.هر که از بهر فردا امروز ننگی بر خویشتن نهد، به حقیقت پست بود.هر که به فرهنگ و دانش مشغول شود، به بد کردن نپردازد و روا ندارد.بدان که گوهر هر کس به اندازه خردش بود.   سعدی بزرگوار جهان نماند و خرم روان آدمیی                                                             که باز ماند از او در جهان به نیکی یاد   انوشیروان دادگر کشور به لشگر متکی است , لشگر به مال , مال به مالیات , مالیات به آبادانی , آبادانی به دادگر , دادگری به پاکی کارگزاران دولتی , پاکی کارگزاران به درستی وزیران , درستی وزیران به نیک بودن پادشاه .   آذرباد مارسپندان بیگاه مخند . تفریح و خوشگذرانی به پیمان گیر .  به هیچکس افسوس مکن .  با مرد دش آگاه همراز مباش . با مرد خشمگین همراه مباش .  با مرد پست همسگال ( مشورت ) مباش .  با مرد بس خواسته هم خورش مباش . با مرد مست هم خورش مباش . از دفتر بایزید بسطامی یکی از مریدان آن بزرگوار راهی خانه کعبه می شود . پس از بازگشت به نزد مرید خود بایزید رفت و چنین گفت : در خانه کعبه هیچ نبود ! بایزید فرمود : خداوند کعبه همواره در مسیر با تو بود . نادر شاه افشار برای اراضی کشورم هیچ وقت گفتگو نمی کنم بلکه آن را به همراه قدرت فرزندان کشورم به دست می آورم .   رودکی سمرقندی به سرای سپنج مهمان را                                                                  دل نهادن همیشگی نه رواست با کسان بودن ات چه سود کند ؟                                                            که به گور اندرون شدن تنهاست   باستانی پاریزی سخن از کار کرده باید گفت . کارهای نکرده بسیار است .   دکتر محمد مصدق "بنده به هیچ چیز غیر از صلاح مملکت و مردم عقیده ندارم و تا آخرین نفس در خدمت به وطن عزیزم می کوشم و حاضرم ." جلسه 23 دادگاه نظامی ، مصدق؛ سال‌های مبارزه و مقاومت، غلامرضا نجاتی، موسسه خدمات فرهنگی رسا، چاپ دوم، 1378،ج 2،ص 222   سعدی بزرگوار همین نصیحت من پیش گیر و نیکی کن                                        که دانم پس از مرگم کنی به نیکی یاد   فردوسی بزرگ سرانجام جای تو خاکست و خشت                                             جز از تخم نیکی نباید کشت هر آنکس که نیکی کند بگذرد                                                       زمانه نفس را همی بشمرد   بهرام گور در گیتی کسی باقی نیست و همگان رفتنی هستیم . بی آزار باشید و به مردم و همسایگان نیکی کنید . من برای راحتی مردم رنج تن را تحمل میکنم و دوست دارم مردم در همه حال شاد باشند زیرا دین زرتشت مرا فرمان به شاد بودن میدهد و دوست دارم مردمانم شاد زندگی کنند . از یزدان پرستی دور نشوید که تنها اوست که یاری دهنده ماست . خرد و دانش را برای مردم هدیه کنید و دانش پژوهان را قدرت دهید تا مردم آگاه باشند .   اشو زرتشت اسپنتمان بهترین زندگی دو جهان برای کسانی است که نیک بیاندیشند و پارسایی را سرلوحه زندگی خویش کنند . یسنای 51 – بند 15   از دفتر بایزید بسطامی از ابو عبدالله شنیدیم که میگفت ابوموسی به گورکن خود گفته بود پس از مرگ عمق گورش را پایین تر از گور بایزید بکنند . این از حد احترام بزرگان و عارفان آن روزگار به بایزید بسطامی بوده است . نصیحت بزرگمهر دانا به بزرگان پارس وصیت کنم شما را که خدای بزرگ را به یگانگی شناسید و وی را اطاعت دارید و بدانید که کردار زشت و نیکوی شما می‌بیند و آن چه در دل دارید می‌داند و زندگانی شما به فرمان اوست و چون کرانه شوید بازگشت شما به دوست و حشر و قیامت خواهد‌بود و سوال و جواب و ثواب و عقاب. و نیکویی گویید و نیکوکاری کنید که خدای بزرگ که شما را آفرید، برای نیکی آفرید. و زینهار تا بدی نکنید و از بدان دور باشید که بد کننده را زندگی کوتاه باشد. و پارسا باشید و چشم و گوش و دست از حرام و مال مردمان دور دارید و بدانید که مرگ خانه زندگانی است اگر چه بسیار زیید، آنجا می‌باید رفت. و لباس شرم می‌پوشید که لباس ابرار است و راست گفتن پیشه گیرید که روی را روشن دارد و مردمان راست‌گویان را دوست دارند و راست‌گوی هلاک نشود. و از دروغ گفتن دور باشید که دروغ زن ار چه گواهی راست دهد، نپذیرند. و حسد کاهش تن است و حاسد را هرگز آسایش نباشد که با تقدیر خدای عزاسمه دایم به جنگ باشد و اجل ناآمده، مردم را حسد بکشد. و حریص را راحت نیست، زیرا که او چیزی می‌طلبد که شاید وی را ننهاده‌اند. مردمان را عیب مکنید که هیچ کس بی‌‌عیب نیست. هر که از عیب خود نابینا باشد، نادان‌تر مردمان باشد. و خوی نیک بزرگ‌تر عطاهای خدای بزرگ است ، و از خوی بد دور باشید که آن بند گران است بر دل و بر پای. همیشه بدخو در رنج بزرگ باشد و مردمان از وی به رنج، و نیکو خوی را هم این جهان بود و هم آن جهان و در هر دو جهان ستوده است. و هرکه از شما به زاد بزرگ‌تر باشد وی را بزرگ‌تر دارید و حرمت او نگاه دارید و از او گردن مکشید. و همه بر امید اعتماد مکنید چنان که دست از کار کردن بکشید

سخن بزرگان ایران زمین

 

- جهان به آن نیرزد که پریشان کنی دلی را «زرتشت»

 

- آن چنان به ایران علاقه مندم که حتی تمام بهشت را با یک وجب از خاک ایران عوض نمی کنم.      «عارف قزوینی»

 

- فرو رفتن در غم و اندوه هیچ کس را در دین مومن نمی سازد.   «زرتشت»

 

- مردمان را عیب مکنید که هیچ کس بی عیب نیست.  «بزرگمهر»

 

- دخت خود را به زیرک و دانا مرد ده چون مرد زیرک همانند زمین نیک است که تخم بر آن افکنند و از آن بسیار گندم اندر آید.  «آذرباد سپندان»

 

- بهشت و دوزخ ما در این جهان در دستان خود ماست، نیکی پاسخ نیکی و بدی سزای بدی، نتیجهی زندگی ما اعمال ماست. «زرتشت»

 

- سرنوشت با پروردگار است، خشنود به آنم، شکوه نمی کنم، در سختی شکیبایم، بدتر از این سختی نیز باشد و سختی بگذرد، در پناه و یاری پروردگار.  «بزرگمهر»

 

- لحظه پیروزی برای من از آن جهت شیرین است که پیران، زنان و کودکان کشورم در آرامش و شادمان ببینم.  «نادرشاه افشار»

 

- وظیفه هر انسان در زندگی اش کار و کوشش و آبادی و پیشرفت جهان است.  «زرتشت»

 

- کار نیکی که برای دیگران انجام می دهید وظیفه نیست بلکه یک نوع لذت است که برای شما سلامتی و آرامش خاطر به ارمغان می آورد.  «زرتشت»

 

- سکوت شمشیری بوده است که من همیشه از آن بهره جسته ام.  «نادرشاه»

 

- شاهنامه فردوسی خردمند راهنمای من در طول زندگی بوده است.  «نادرشاه»

 

- ای مردم سلاح هایمان مرزها را می گشاید و دانش ما مغز ها را.  «شاپور اول ساسانی»

 

- هر که غذای حلال خورد و مازاد آن را به حاجتمند دهد، نوشش باد. «انوشیروان»

 

- هرچه برای تو نیک نیست تو برای دیگران نیک مپندار. هرکس با تو با کینه و خشم رفتارکرد، هر لحظه از او دوری کن. چندان که می توانی مردمان را از سخن خود نرنجان. پس نیک سخن گوی به پیران و بزرگان تندی نکن چرا که تو نیز روزی چنین خواهی شد.  «آذرباد سپندان»